“गाउँमै प्रसुती सेवा”

तनहुँको व्यास नगरपालिका वडा नं ९ गजौडेकी सुकुदेवी भुजेल ७ वर्षअगाडि सुत्केरी हुन लागि पोखरा पुगिन् । त्यो बेलामै उनको ५० हजार रुपैयाँ खर्च भयो ।

त्यो बेला उक्त रकम ‘मोटो’ रकम हो । उनलाई आफ्नो गाउँमै प्रसुति सेवा दिने ठाउँ कहिले बन्ला भन्ने लागेको थियो । सुकुदेवी जस्तै गजौडेका धेरै आमा बच्चा जन्माउने बेलामा सदरमुकाम दमौली बजार वा पोखरासम्म पुग्दै आएका छन् ।

तर, गाउँमै ‘बर्थिङ सेन्टर’ सुरु भएपछि जटिल अवस्थाबाहेक गजौडे, माझफाँट, कुमालगाँउ सिस्नेरी लगायत आसपासका गर्भवतीहरू अस्पताल खोज्दै गाउँबाट बाहिरिनुपर्ने बाध्यताको अन्त्य भएको छ ।

गएको फागुन ३ गते प्रसुती गराएकी सिस्नेरीकी दिपा परियार भन्छिन् ‘अप्ठ्यारै परेका बेला त पोखरा नै जानुपर्छ । तर, बच्चा सामान्य अवस्थामा रहेको भएमा अब अस्पताल खोज्दै बाहिर हिँड्न नपर्नु हाम्रो लागि त खुसीको कुरा हो’, उनले अघि भनिन्, ‘बाहिर हिँड्न बित्तिकै कति पैसा जान्छ भन्ने थाहा नै हुँदैन । आउजाउ गर्दा दुःख पनि उत्तिकै हुन्छ । गाउँमै यत्तिको सेवा हुनु भनेको त आमाहरूको लागि धेरै राम्रो हो ।’

गजुरे स्वास्थ्य चौकीले सामान्य भवनमा सामान्य खालका सेवा मात्र दिँदै आइरहेको थियो । अहिले आधुनिक भवन निर्माणपछि सेवासमेत थपिएको छ । चौकी नयाँ भवनबाट सञ्चालनमा आएसँगै ‘बर्थिङ सेन्टर’ पनि सुरुवात गरिएको हो । चौकीका प्रमुख खुसीराम क्षेत्रीले भने, ‘यहाँ उपचार नहुने अवस्था आए मात्रै बाहिर पठाउने गरिएको छ । प्रसुती गरिसकेपछि सुत्केरीलाई निःशुल्क एम्बुलेन्सको सेवा पनि प्रदान गरिएको छ ।’

स्वास्थ्य चौकीबाट गर्भवती उत्प्रेरणा र यातायात खर्च गरी २ हजार ८ सय रुपैया पनि सुत्केरीलाई दिदै आएको उनले बताए। उक्त स्वास्थ्य चौकीबाट ल्याब सम्बन्धी परिक्षण सेवा पनि दिदै आएको उनले जानकारी दिए ।

व्यास नगरपालिकाका स्वास्थ्य शाखा प्रमुख प्रमोद सोतीले नगरपालिकाले नगरभित्रका गर्भवतीहरूलाई वडाबाटै सुत्केरी सेवा लिन सकून् भन्ने उद्देश्यले ‘बर्थिङ सेन्टर’ निर्माणको कामलाई तीव्रता दिइरहेको बताए । व्यास-९ मा मात्र होईन व्यास-१३ केशवटारमा रहेको स्वास्थ्य चौकीबाट पनि प्रसुति सेवा दिईने गरिएको सोतीले बताए ।

व्यास नगरपालिका भित्र दमौली अस्पताल सहित तीन वटा प्रसुति गृह रहेको छ । चालु वर्षो जेठ मसान्तसम्म मात्र ३४९ जना महिलाले प्रसुति सेवा लिएको स्वास्थ्य शाखा प्रमुख सोतीले बताए ।

व्यास नगरपालिका भित्र १० स्वास्थ्य चौकी, ६ आधारभूत स्वास्थ्य केन्द्र, ५ शहरी स्वास्थ्य केन्द्र, ३ स्वास्थ्य सेवा कार्यालय, २ सामाुदायिक स्वास्थ्य इकाइ, ३ आयुर्वेद औषधालय र कोभिड व्यवस्थापन तथा पिसिआर ल्याब गरी २९ स्वास्थ्य संस्था रहेका छन् ।

चालु वर्षको जेठ मसान्तसम्म व्यास नगरपालिकाका विभिन्न स्वास्थ्य संस्थानबाट २ लाख ४४ हजार १०४ जनाले सेवा लिएका छन् । जसमा सबै भन्दा धेरै २० देखि ५९ उमेर समुहका रहेको जनस्वास्थ्य निरिक्षक लक्ष्मी गुरुङले बताइन् । उनको अनुसार उक्त उमेर समुहका १ लाख ३६ हजार ५२८, ६० देखि ६९ उमेर समुहका ३३ हजार २५४, ७० वर्ष भन्दा माथिका २८ हजार ७७४, ९ वर्ष सम्मका २० हजार ३९६ बालबालिका, १५ देखि १९ वर्ष सम्मका १३ हजार ८३८ र १० देखि १४ वर्ष सम्मका ११ हजार २१४ जनाले सेवा लिएको तथ्याङक रहेको छ ।

सेवा लिन आउनेमा सबै भन्दा धेरै रक्तचाप (प्रेसर) सम्बन्धी समस्या लिएर आउने गरेको गुरुङले बताइन् । त्यस्तै ग्यास्टिक, सुगर, टाउको दुखेको, श्वासप्रश्वास सम्बन्धी समस्या, आँखा सम्बन्धी, दम, छाला सम्बन्धीको समस्या भएका बिरामीले सेवा लिने गरेका छन् ।

सेयर गर्नुहोस्

प्रतिक्रिया दिनुहोस्

सम्बन्धित खवर