भानुको चुँदीवेशी खानेपानी योजनाबाट ४२ घरधुरीलाई खानेपानी
डिपि अधिकारी/भञ्ज्याङ

तनहुँको भानु नगरपालिका-२ मा चुँदीवेशी खानेपानी योजनाबाट ४२ घुरधुरीलाई खानेपानी व्यवस्थापन गरिएको छ । नगरपालिकासंग समन्वय गरी रिकभर परियोजना अन्तर्गत उक्त योजना निर्माण गरी घरघरमा खानेपानीको धारा पुर्याइएको हो । परियोजनाले सञ्चालन गरेको आवास पुनःनिर्माण, जीविकोपार्जन र खानेपानी योजना लगायतका कार्यक्रम गरी विपन्न समुदायको जिविकोपार्जनमा टेवा पुर्याउँदै आएको छ ।
परियोजनाले नगरपालिका भित्र सञ्चालन गरेको कार्यक्रममको नगरप्रमुख आनन्दराज त्रिपाठी सहित सरोकारवालाहरुको टोलीले बुधबार स्थलगत अनुगमन गेको छ । टोलीले भानु-२ मा रहेको ठुलोपँधेरो खानेपानी योजनाको पानी संकलन ट्याँङ्की, पाइपलाइन, धाराको अनुगमन तथा स्थानीयसँग योजनाको बारेमा छलफल गरेको छ । छलफलका क्रममा परियोजनाले सञ्चालन गरेको कार्यक्रमबाट जीविकोपार्जनमा सहजता भएको बताएका थिए । यस्तै, भानु-४ मा कृषक पाठशालाको माध्यमबाट स्थानीयको तरकारी उत्पादनमा क्षमता बृद्धि गरेको सो पाठशालाका संयोजक पुरुषोत्तम श्रेष्ठले बताए ।
अनुगमनका क्रममा नगरप्रमुख त्रिपाठीले स्थानीयको समस्या समाधानको लागि नगरपालिका सदैव तयार रहेको र कुनै पनि बिकास संरचनाको निर्माण गर्दा स्थानीयको अर्थपूर्ण सहभागिता भएमा योजना दिगोरूपमा रहने र अपनत्वको भावना विकास भई प्रभावकारितामा बृद्धि हुने बताए ।
परियोजनाले २०७२ सालको भूकम्पमा परि विभिन्न जोखिमताका कारण हालसम्म आवास पुनःनिमाण गर्न नसकेका अति जोखिमयुक्त घरपरिवारको लागि विभिन्न योजना अन्तर्गत आवास पुनःनिमाण गरिरहेको बताइएको छ । परियोजना सहयोगमा निर्माण गरिएका दुइ वटा घरको टोलीले स्थलगत निरीक्षण गरी घर निर्माणको गुणस्तरियता र अन्य पक्षमा छलफल गरेको थियो ।
चरम गरिबी, पर्याप्त जग्गाको अभाव, कार्यशक्तिको अभाव, भरपर्दो रोजगारीको अभाव आदि जस्ता समस्याहरूको कारणले जोखिमतामा परेका घरपरिवारका लागि नगरपालिकाबाट आवश्यक सहयोग गर्ने नगरपालिकाकी उपप्रमुख उमा गोतामेले प्रतिबद्धता ब्यक्त गरिन ।

जीविकोपार्जनमा सुधार ल्याई योजना सहभागी (लाभग्राही)को जीवनमा सकारात्मक परिबर्तन ल्याउन परियोजनाले विभिन्न क्रियाकलापहरू गर्दै आएको छ । सीप तथा प्रविधिको हस्तान्तरण, स्थलगत ब्यवहारिक तालिम, नविन प्रविधिको अभ्यास लगायतका विभिन्न गतिविधि मार्फ भानु नगरपालिकामा कृषि तथा पशुपंक्षीजन्य उत्पादनमा सुधार ल्याउने गरी कार्यक्रम सञ्चालन गरिएको परियोजनाले जनाएको छ ।
अनुगमनमा सहभागि कृषि ज्ञान केन्द्र तनहुँका प्रमुख कुलप्रसाद तिवारीले परियोजनाको प्राविधिक सहयोगमा स्थानीयले गरेको उत्कृष्ट ब्यवस्थापन मार्फ लोभलाग्दो उत्पादन गरेको बताए । उनले भने, ‘परियोजनाले प्रदान गरेको ब्यवहारिक सीप तथा ज्ञानको हस्तान्तरणले स्थानीयको क्षमतामा सकारात्मक परिबर्तन ल्याएको देखिन्छ । गैरसरकारी संस्थाले प्रभावकारी रूपमा कार्यगरेको र आवश्यक सहयोग, समन्वयका लागि ज्ञान केन्द्र सदैब तयार रहेको छ ।’
नगरपालिकाका प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत दिपक प्रसाद खतिवडा, सप्रोस नेपालका कार्यक्रम प्रबन्धक भानु लिम्बु लगायनले स्थानीय सरकारको रूपमा रहेको नगरपालिकाले प्राविधिक तथा प्रकियागत रूपमै आवश्यक बजेटको विनियोजन गरी कृषि, आवास र खानेपानी योजनाको निर्माण तथा पुनःनिमाणमा ध्यान दिनुपर्नेमा जोड दिएका थिए ।
रिकभर परियोजना सिआरएस नेपाल, लमुन्ती आवासको लागि सहयोग समुह र सप्रोस नेपालको सहकार्यमा कास्की, तनहुँ, लमजुङ, मकवानपुर र चितवनका १५ पालिकाहरूमा सञ्चालित रहेको बताइएको छ ।










